Kawa espresso – co to jest, rodzaje espresso, czym się różni od czarnej kawy

Kawa espresso – co to jest?

Espresso to intensywna kawa pochodząca z Włoch. Charakteryzuje się wyrazistym, intensywnym smakiem, a także gęstą, kremową pianką na powierzchni, zwanej cremą. Espresso przygotowuje się w małych ilościach – jeden “szot” espresso, czyli jedna porcja ma ok. 25-35 ml.

Espresso przygotowuje się wyłącznie w ekspresach ciśnieniowych lub kawiarkach (moka), ponieważ zaparzenie espresso wymaga wysokiego ciśnienia, które pozwala zaparzyć kawę w kilka sekund. 

Zobacz także: Najlepsze ekspresy do kawy

Nazwa “espresso” pochodzi z języka włoskiego i nawiązuje do procesu przyrządzania kawy oraz szybkości, z jaką jest podawane. Włoskie słowo “espresso” oznacza “wyraźny” lub “szybki“, co doskonale oddaje charakter tego napoju.

Obecnie espresso stanowi kawową bazę dla niezliczonych rodzajów kawy takich jak latte, czy cappuccino.

Info

  • Pochodzenie: Włochy
  • Zawartość kofeiny: 20-100 mg na porcję
  • Czas przygotowania: 1-3 minuty

Historia espresso – skąd się wzięło?

Początki espresso sięgają początku XX. wieku, kiedy to w Mediolanie wynaleziono pierwszą maszynę do espresso, czyli pierwszy ekspres ciśnieniowy. Stało się to za sprawą włoskiego mechanika Luigiego Bezzera.

Chociaż ówczesne espresso różniło się dość mocno od tego, które znamy dzisiaj. Smak kawy był gorzki i spalony ze względu na temperaturę wody, która brała udział w procesie ekstrakcji, brakowało także kremowej pianki na powierzchni.

Dopiero pod koniec lat 40. usprawnienia dokonane przez Antonio Cremonese pozwoliły stworzyć espresso, które znamy dzisiaj. To dzięki opracowaniu ekspresu, który wykorzystywał do zaparzania kawy tłok poruszany ręcznie za pomocą dźwigni.

Espresso bardzo szybko stało się symbolem włoskiej kultury kawowej i zyskało popularność na całym świecie.

Czym się różni espresso od kawy czarnej?

Główne różnice między zwykłą kawą a espresso stanowi metoda przygotowania, smak oraz wielkość porcji.

Podstawową różnicą między zwykłą kawą a espresso jest sposób, w jaki są one przygotowywane. Espresso wymaga ekspresu ciśnieniowego, który przepuszcza gorącą wodę pod wysokim ciśnieniem przez drobno zmielone ziarna kawy. W przypadku kawy parzonej, metody przygotowania są różnorodne i obejmują takie techniki jak przelew, french press, czy zwykłe zalanie wodą kawy w kubku.

Kolejna różnica to smak. Espresso cechuje się silnym, wyrazistym i skoncentrowanym smakiem wynikającym z małej ilości wody wykorzystywanej do zaparzenia espresso, a także drobnym mieleniem ziaren. Z kolei zwykła kawa czarna ma łagodniejszy smak, ze względu na większą ilość wody, a także inną grubość mielenia ziaren.

Espresso serwowane jest w małych ilościach, zwykle o pojemności około 25 ml, zwanych “szotami”. W przypadku zwykłej kawy czarnej porcje są znacznie większe, od 150 do 250 ml. Ta różnica w ilości serwowanego napoju sprawia, że espresso jest bardziej skoncentrowane, podczas gdy zwykła kawa parzona jest bardziej rozcieńczona.

Rodzaje espresso

Świat espresso oferuje wiele wariantów tego jakże popularnego napoju i ciężko byłoby wymienić je wszystkie, ale do najpopularniejszych rodzajów espresso należą:

  1. Podwójne espresso (doppio): to po prostu dwie porcje espresso.
  2. Poczwórne espresso: wariant dla poszukujących super mocnego pobudzenia, czyli cztery porcje espresso.
  3. Espresso Macchiato: składa się z espresso z niewielką ilością spienionego mleka, które łagodzi smak espresso.
  4. Espresso romano: tradycyjne włoskie espresso podawane z plasterkiem cytryny, która dodaje kwasowości i orzeźwiającego akcentu.
  5. Espresso lungo: to espresso przygotowane z większej ilości wody, czego rezultatem jest łagodniejszy, mniej intensywny smak.
  6. Espresso con panna: dosłownie oznacza “espresso z bitą śmietaną”. To rodzaj espresso podawany z porcją bitej śmietany na wierzchu.

Jak zrobić espresso?

Do zrobienia espresso konieczny będzie ekspres ciśnieniowy, choć można użyć też kawiarki.

Pierwszym krokiem jest wybór odpowiedniej kawy. Najlepsze espresso powstaje z ziaren o średnim stopniu palenia. Ważne jest, aby kawa była świeżo mielona – najlepiej tuż przed parzeniem.

Do espresso wykorzystujemy 7 do 9 gramów kawy. Ziarna powinna być zmielone bardzo drobno. Stopień zmielenia wpływa na smak i aromat napoju – za słabo zmielona kawa da nam espresso o słabym smaku. Jeśli korzystamy z ekspresu kolbowego, ważne jest również staranne ubicie kawy w kolbie.

Temperatury wody do espresso powinna wynosić około 90-95 stopni Celsjusza. Proces parzenia powinien trwać od kilku do kilkunastu sekund. Poprawnie zaparzone espresso będzie mieć piękną, złotą cremę na powierzchni.

Najczęściej zadawane pytania

Czemu do espresso podaje się wodę?

Do espresso podaje się wodę w celu oczyszczenia kubków smakowych przed wypiciem espresso, żeby móc w pełni poczuć charakterystyczny i intensywny smak.

Ile kcal ma kawa espresso?

Standardowa porcja espresso, czyli około 30 ml, zawiera zaledwie około 5 kalorii – to dlatego, że generalnie kawa jest niskokaloryczna. Mimo że samo espresso jest niskokaloryczne, warto pamiętać, że dodatki mogą znacząco zwiększyć kaloryczność napoju. Na przykład, dodanie jednej łyżeczki cukru do espresso zwiększa kaloryczność napoju o około 16 kalorii.

Czy do espresso dodaje się cukier?

Tradycyjnie, espresso serwuje się bez cukru, aby umożliwić w pełni docenienie jego smaku.  Jednak każdy ma własne preferencje, dlatego niektórzy dodają odrobinę cukru, aby dopasować smak do swojego gustu. Jeśli nie próbowałeś jeszcze espresso bez cukru, warto spróbować, możesz też sprawdzić inne dodatki do kawy.

Spodobał Ci się ten tekst? Podziel się z innymi
Dawid
Dawid

Od wielu lat pasjonuję się kawą. W czasie pobytu w UK brałem udział w kursie "Barista Skills" na poziomie "Foundations" w 2019 roku, co pozwoliło mi zdobyć dodatkową wiedzę i umiejętności.